علوم انسانی در روزگار ما بی سرپرست است

تهران بزرگ-ایرنا-عضو پیوسته فرهنگستان زبان و ادب فارسی گفت:علوم انسانی در روزگار ما بی سرپرست است و متاسفانه سرپرستی این علوم بر عهده افرادی است که تخصصی در این حوزه ندارند.

 

به گزارش خبرنگار ایرنا، فتح الله مجتبایی سه شنبه شب در آیین معرفی و تقدیر از پایان نامه های برتر دکتری سال 91 در رشته های زبان و ادبیات فارسی و ادیان و عرفان اظهار کرد: علوم انسانی مخصوصا زبان و ادب فارسی و عرفان اسلامی در روزگار ما بسیار مظلوم واقع شده است. 

مجتبایی افزود: توجه افراد بیشتر به سمت علوم فنی، مهندسی و پزشکی است و به علومی که مفاهیم ریشه ای دارد و با بود و نبود انسان سر و کار دارد، توجه کمتری می کنند. 

وی با اشاره به شرایط نامناسب علمی دانشگاه های کشور ادامه داد: انسان باید خیلی جان سخت باشد تا از این اوضاع نگرید، سیاست گذاری دانشگاه ها بر عهده افرادی است که اطلاع و تخصصی در حوزه علوم انسانی ندارند، در گذشته نیز مسوولان دانشگاه ها همچون اقبال و حکمت اغلب پزشک و مهندس بودند و برای دستیابی به شرایط مناسب در عالم آکادمیک کشور هر فردی در حد خود باید سعی کند تا این کمبودها را جبران کند. 

وی بیان کرد: فضای علوم انسانی فضای دیگری است، پزشک خوبی که بیماری را مداوا می کند و کار خوبی انجام می دهد، هدیه اش را از جامعه دریافت می کند اما در رشته علوم انسانی پژوهشگری که نقطه های تاریک علم را روشن کنند، خلائ هایی را پر کند و موضوعی را بر میراث فرهنگی بیفزاید اجر خود را خواهد دید. 

مصحح کتاب ˈروضه العقولˈ گفت: مباحث علوم انسانی ما بی سرپرست مانده و برای فردی که در مباحث فرهنگ فعالیت و پژوهش می کند باید آگاهی داده شود تا به جایگاهی برسند که خلایی را را در این علوم پر کند. 

وی با اشاره به پایان نامه برگزیده سلمان ساکت با موضوع تصحیح متن کیمیای سعادت غزالی افزود: آثار غزالی از مباحث ارزنده است و هر چقدر در شناخت و پژوهش آثار او بپردازیم کم است. 

مجتبایی اظهار کرد: آثاری همچون شاهنامه، مثنوی، دیوان شمس و کلیات سعدی میراث و هویت تاریخی و فرهنگی ما است که در کتابخانه ها است و به یاری آنها می توانیم در جهان حرفی برای گفتن داشته باشیم و برای رسیدن به این هدف این میراث باید روز به روز احیا شود. 

وی تاکید کرد: دستیابی به مقام والای علمی این نیست که از لحاظ اقتصادی مقام و جایگاه بالایی داشته باشیم یا حساب های بانکی پر شود. 

مولف کتاب ˈشهر زیبای افلاطون و شاهی آرمانی در ایران باستانˈ اظهار امیدواری کرد: شرایطی فراهم شود تا به فعالیت جوانان در عرصه فرهنگ و تاریخ ارج گذاشته شود و خدمت آنان شناخته شود تا آنان دلسرد نشوند و به هویت ملی و تاریخی خود خدمت کنند. 

محمدجواد یاحقی از اساتید زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی مشهد و داور رساله برگزیده کیمیای سعادت نیز در این نشست با انتقاد از شرایط نامناسب علمی حوزه علوم انسانی دانشگاه ها گفت: من بیش از 40 سال است که در حوزه علوم انسانی فعالیت می کنم در دوره ما دوره دکتری شان و مقام خاصی داشت اما اکنون اینگونه نیست. 

وی گفت: مفهوم و معنای رساله از علوم دینی گرفته شده یعنی مجتهد اعلم و افضل حق دارد که یک رساله را به نگارش درآورد و یک نظریه بسازد. 

یاحقی افزود: کسی که کمتر از 18، 19 سال در حوزه علوم انسانی و ادبیات مطالعه و تحصیل کرده نمی تواند مدرک دکتری بگیرد، باید در طول تحصیلش به یک تز، مسئله و نظریه برسد تا بر اساس آن یک رساله را به نگارش درآورد. 

وی ادامه داد: آثار فارغ التحصیلان دکتری همچون آثاز زرین کوب و دکتر معین باید یک جریان تازه ای را در حوزه علوم انسانی ایجاد کند و جریان ساز شود، کدام یک از دانشگاه های ما چنین ویژگی دارد؟ 

یاحقی بیان کرد: ما در دانشگاه ها دچار کمی زدگی شدیم، سیستم و شیوه راهنمایی دانشجویان در دانشگاه ها صحیح نیست و زمانی که دانشجو در آستانه اخراج باشد به فکر نگارش رساله می افتد. 

این استاد دانشگاه افزود: باید دانشجویان برای نگارش رساله دغدغه ای داشته باشند، استادان راهنما موضوعات مختلفی را در نظر دارند که به دانشجویان پیشنهاد می دهند در صورتی که دانشجو هیچ درکی از این موضوعات ندارد. 

وی ادامه داد: مشکل در دانشگاه ها استادان راهنمای ما است، آنان هنوز از دانشگاه فارغ التحصیل نشده و پیمانی هستند و برای رسیدن به حقوق بیشتر به دانشجویان دکتری تدریس می کنند. 

یاحقی اظهار کرد: فلسفه راهنمایی در دانشگاه ها تغییر کرده، راهنمایی استادان به دانشجویان صرف کسب امتیازهای مادی و کسب درجه دانشیاری شده در صورتی که استادان درجه دکتری باید رسالات و مقالات متعددی را به نگارش درآورد و تجربیات بسیاری را در این زمینه کسب کند. 

وی با بیان اینکه 80 درصد استادان راهنمای دکتری حتی یک مقاله هم ندارند، گفت: هر استادی به خود اجازه می دهد که راهنمای رساله دکتری باشد و راهنمایی رساله ای را بر عهده بگیرد که در حوزه و دانش کاری او نیست، به عنوان نمونه دانشجویی درجه دکتری 2 مقاله داشته اما استاد راهنمای او حتی یک مقاله هم نداشته و باید به اعتبار دانشجو استاد معرفی شود و این در دانشگاه های ما فاجعه است. 

وی با تاکید بر اینکه رشته زبان و ادبیات فارسی سفارش پذیر نیست، افزود: برخی رشته های فنی و مهندسی برای کار علمی خود به دنبال اسپانسر هستند، این عمله پژوهی است نه کار علمی، مگر بزرگان ما همچون غزالی و ابن سینا با اسپانسر کارهای خود را به پیش می بردند آنها بر اساس عشق و احساس کار خود را انجام می دادند. 

یاحقی خاطرنشان کرد: رساله یعنی تولید علم برای پیکره علمی و فرهنگی جامعه نه ارایه طرح به استانداری و وزات فرهنگ و ارشاد و سازمان های دیگر، برخی ما را تبدیل به کارگر پژوهشی کردند در صورتی که هدف چیز دیگری است. 

وی گفت: مسایل کلاسیک در دانشگاه ها فراموش شده و ما نمی توانیم با جهان رقابت کنیم و تنها می توانیم بگوییم که ما این آثار کلاسیک را داشتیم که در کتابخانه های ما خاک می خورند و ما از آنها استفاده نمی کنیم! 

وی افزود: یکی مشکلات دانشگاهی ما تصمیم گیری تکنوکرات ها و فارغ التحصیلان خارج از کشور برای رشته زبان و ادبیات فارسی است که برای آن چارچوب تعیین می کنند 

وی با اشاره به پایان نامه برگزیده با موضوع بازتصحیح کیمیای سعادت غزالی اظهار کرد: بازتصحیح متون یک ضرورت تام است، همه آثار گذشته نیازمند بازتصحیح هستند و با توجه به علوم جدید، باید این آثار احیا شوند. 

فاطمه لاجوردی استاد ادیان و عرفان دانشگاه آزاد اسلامی نیز در این نشست با اشاره به مشکلات رشته علوم انسانی در دانشگاه های کشور گفت: این مسایل به فضای بیرون دانشگاه بازمی گردد که علوم انسانی در کشور ما جایگاه تعریف شده ای ندارد و پس از انقلاب هم این وضعیت نامناسب تر شد. 

لاجوردی افزود: در حال حاضر رشته های فنی و مهندسی برای ما تصمیم گیری می کنند و تکلیف دانشجویان حوزه علوم انسانی مشخص نیست که می خواهند چه کاری انجام دهند و چه تاثیری بر جامعه داشته باشند. 

وی ادامه داد: در کشورهای دیگر علوم انسانی یک جایگاه روشن و تعریف شده ای دارد، تعیین کننده سیاست و اقتصاد است و تحولات جهانی را به وجود می آورد اما در ایران این طور نیست. 

لاجوردی نبود مقطع دکتری در رشته های ادیان و عرفان به جز دانشگاه های تهران و علوم تحقیقات، نبود آینده روشن شغلی برای فارغ التحصیلان حوزه علوم انسانی به خصوص رشته ادیان و عرفان را از جمله مشکلات رشته علوم انسانی دانست و اظهار کرد: پذیرش بیش از حد دانشجو بدون توجه به استعدادهای آنان و نداشتن آشنایی دانشجویان با زبان انگلیسی که لازمه آگاهی از ادیان مختلف است، از دیگر مشکلات رشته ادیان و عرفان در کشور است که ما نیازمند تغیرات و برنامه ریزی هایی در این حوزه ها هستیم.

وی با بیان ویژگی پایان نامه برگزیده انسان و شیطان، مطالعه تطبیقی مثنوی معنوی و بهشت گمشده میلتون گفت: میلتون در بهشت گمشده روایت جدید از انسان و شیطان را مطرح می کند که ارسطو میرانی با آشنایی کامل به زبان انگلیسی توانسته اثری شایسته را به نگارش درآورد. 

در پایان این مراسم از دو برگزیده پایان نامه جایزه دکتر فتح الله مجتبایی؛ تصحیح کیمیای سعادت اثر سلمان ساکت و دوم رساله انسان و شیطان مطالعه تطبیقی مثنوی معنوی از ارسطو میرانی تقدیر شد. 

جایزه دکتر فتح الله مجتبایی به برترین پایان نامه دکتری در رشته های زبان و ادبیات فارسی، ادیان و عرفان اهدا می شود. 

نخستین دوره اعطای این جایزه آذرماه سال 1390 در مرکز فرهنگی شهر کتاب برگزار شد. 

پایان نامه های برگزیده پس از بررسی هیأت داوران، متشکل از برجسته ترین استادان رشته های ادیان و عرفان و زبان و ادبیات فارسی با در نظر گرفتن معیارهایی همچون تازگی موضوع، گستردگی دامنه پژوهش، استفاده بجا از مبانی نظری تحقیق، رعایت اعتدال در نتیجه گیری، سادگی زبان و دقت بیان، برای دریافت جایزه معرفی و علاوه بر دریافت لوح تقدیر و جایزه نقدی، امکان نشر آن در انتشارات هرمس فراهم می شود. 

سومین دوره جایزه دکتر فتح الله مجتبایی به برترین پایان نامه دوره دکتری در رشته زبان و ادبیات فارسی به و ادیان و عرفان در سال 91 اهدا می شود. 

داوری سومین دوره این جایزه را فتح الله مجتبایی، ضیاء موحد، حسین معصومی همدانی، شهرام پازوکی و علی اصغر محمدخانی بر عهده داشته اند. 


   1392/10/25 13:53    تعداد بازدید :  1605


نام و نام خانوادگی :
ایمیل :
* متن کامنت :
 

خانه چاپ ارسال به دوستان نسخه متنی کوچک کردن متن بزرگ کردن متن دانلود خروجی پی دی اف خروجی میکروسافت ورد
تعداد بازدید : 1605
5.5/10 (تعداد آرا 10 نفر )